Hukuk Medeniyeti Anasayfa
Giriş Yap Üyelik Girişi
Haberler Haberler
İçtihatlar
İçtihatlar Koleksiyonlar
Forumlar
İnfaz Hesaplama İnfaz Hesaplama
Hukuki Soruları Sor Vatandaş Soruyor
Şerhler
Şerhler
Yargıtay Karar Arama Motoru Arama
İletişim İletişim
Hukuk Medeniyeti Facebook Facebook
Giriş Yap Üye Ol





Sitenize Ekleyin

Ticari işlerde faiz oranı serbestçe tayin edilebilir mi? bk 120. madde ttk 8.madde - müzayaka - tenkis


Özet:

Doktrinde TBK'nun m. 88 ve m. 120'de belirtilen sınırlandırmaların adi işler bakımından emredici olmasına reğmen ticari işlerde faiz oranın serbestçe belirlenebileceği de ifade edilmektedir.Gerçekten de, özellikle ekonomik kriz dönemlerinde, tacirler aşırı faiz yükü altında oluşsuz sonuçlarla karşı karşıya kalmışlardır. Ancak, özel kanun niteliğindeki TTK'da faiz oranının sınırlandırılmaması, aksine açıkça serbest bırakılması, TBK'da öngörülen sınırlamaların ticari işlere uygulanmasına engel olarak değerlendirilmelidir. Aksi takdirde TTK m. 8/1 hükmünün nasıl anlaşılması gerekeceği sorunu ortaya çıkar. Faiz sınırlamalarının ticari işe de uygulanacağı, TTK m. 8/1 de öngörülen serbestinin ise sadece sınırlar arasında kullanılabileceği düşünülebilirse de bu görüşü ne kanunun gerekçesi, ne de kanunun yapılış süreci destekler. Kanun koyucunun ticari işlerde faizi sınırlamak gibi bir düşüncesi olsaydı, bu düşüncenin TTK'da özelillikle düzenlenmesi veya TTK m. 8/1'in kamununda yer almaması gerekirdi. Bu durumda, doktrinde de ağırlıklı görüş olarak savunulduğu gibi, ticari işlerde faiz oranının serbestçe belirlenmesinin mümkün olduğu düşünülmektedir. Bununla birlikte, ticari işlerde faiz oranını belirleme serbestisinin MK.'nun madde 2, tacirinin müzayaka halinde bulunması veya cezai şarta özgü tenkis imkanı ile sınırlı olduğu da ifade edilmelidir.

Kanun No:6098   Madde No:120   Fıkra:Tümü-0

T.C.
Yargıtay
3. Hukuk Dairesi


Esas No:2017/807
Karar No:2017/287
K. Tarihi:

Y A R G I T A Y İ L A M I

İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ : İSTANBUL 16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ : 21/10/2014
NUMARASI : 2014/670-2014/287




Taraflar arasındaki itirazın iptali davası sonucu mahkemece verilen hükmün Yargıtay 6. Hukuk Dairesince bozulması üzerine, verilen direnme kararına ilişkin dava dosyası 02.12.2016 tarihinde yürürlüğe giren 6763 sayılı Kanun'un 45. maddesi ile 6100 sayılı HMK'na eklenen geçici 4/1. maddesi uyarınca Yargıtay Hukuk Genel Kurulu tarafından Dairemize gönderilmiş olmakla, dosyadaki kağıtlar okunup gereği düşünüldü:
Yerel mahkeme kararının davalı tarafından temyizi üzerine, Yargıtay 6. Hukuk Dairesince 01.10.2013 gün 2013/9879 Esas, 2013/13315 Karar sayılı kararı ile hükmün faiz yönünden TBK'nun 120/2 uyarınca bozulmasına karar verilmiştir.


Mahkemece, tarafların tacir olması nedeniyle akdi faizi TTK'nun 8/1 uyarınca serbestçe belirleyebilecekleri, TBK'nun 120/2 sınırlamasının tacirler için uygulanamayacağı gerekçesiyle aylık %15 işlemiş faiz uygulanması gerektiği belirtilerek bozmaya karşı direnme kararı verilmiştir.
Direnme kararı süresi içinde davalı tarafından temyiz edilmiş olup, Dairemizin 6763 sayılı Kanun'un 45. maddesi ile 6100 sayılı HMK'na eklenen geçici 4/4. maddesi uyarınca öncelikle inceleme yetkisi olduğu anlaşılmakla dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

Y A R G I T A Y K A R A R I

Yargıtay 6. Hukuk Dairesince “ İcra takibinde ve davada dayanılan ve hükme esas alınan 15.4.2001 başlangıç tarihli ve beş yıl süreli kira sözleşmesi konusunda taraflar arasında uyuşmazlık bulunmamaktadır. Sözleşmede yıllık kira parası 12.000 TL + KDV olarak belirlenmiş, sözleşmenin özel şartlar bölümü 4 maddesinde yıllık kira parasının aylık açıklanan Nisan 2001- Mart 2002 arasındaki oniki aylık TÜFE değişimine % 10 eklenmesi suretiyle artırılacağı ve kira ödemesinde temerrüte düşülmesi halinde % 15 cezai şart ve ayrıca günlük 0.005 ( binde beş ) gecikme faizi ödeneceği kararlaştırılmıştır. Davacı tarafından davalı aleyhine İstanbul 4. İcra Müdürlüğü'nün 2004 / 9329 sayılı dosyasında 29.6.2004 tarihinde başlatılan icra takibinde 2004 yılı kirası 45.027.82 TL, % 180 oranında işlemiş faizi 16.885.43 TL, cezai şart tutarı 6.754.17 TL ve sözleşmeye aykırılık tazminatı 31.020.44 TL olmak üzere toplam 99.687.87 TL'nin tahsili talep edilmiştir. Davalının takibe itiraz etmesi üzerine açılan işbu davada mahkemece, uyuşmazlığa ilişkin olarak bilirkişi raporunda hesaplandığı üzere kira alacağına akdi günlük % 05 gecikme faizi oranı uygulanması sonucu belirlenen alacak miktarı üzerinden itirazın iptaline asıl alacağa %180 temerrüt faizine karar verilmiştir.


Ancak, 01.07.2012 tarihinde yürürlüğe giren 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun yürürlüğü ve uygulama şekli hakkındaki 6101 Sayılı Kanun'un 7. maddesinde Türk Borçlar Kanunu'nun kamu düzenine ve genel ahlaka ilişkin kuralları ile geçici ödemelere ilişkin 76. faize ilişkin 88. temerrüt faizine ilişkin 120. ve aşırı ifa güçlüğüne ilişkin 138. maddelerinin görülmekte olan davalarda da uygulanacağı hüküm altına alınmıştır. Bu durumda icra takibine konu edilen temerrüt faizi konusunun, davanın halen derdest olması karşısında, 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 120. maddesi çerçevesinde değerlendirilerek bir karar verilmesi yönünden hükmün bozulması gerekmiştir. ” gerekçesi ile verdiği


bozma kararına karşı mahkemece “ Doktrinde TBK'nun m. 88 ve m. 120'de belirtilen sınırlandırmaların adi işler bakımından emredici olmasına reğmen ticari işlerde faiz oranın serbestçe belirlenebileceği de ifade edilmektedir.Gerçekten de, özellikle ekonomik kriz dönemlerinde, tacirler aşırı faiz yükü altında oluşsuz sonuçlarla karşı karşıya kalmışlardır. Ancak, özel kanun niteliğindeki TTK'da faiz oranının sınırlandırılmaması, aksine açıkça serbest bırakılması, TBK'da öngörülen sınırlamaların ticari işlere uygulanmasına engel olarak değerlendirilmelidir. Aksi takdirde TTK m. 8/1 hükmünün nasıl anlaşılması gerekeceği sorunu ortaya çıkar. Faiz sınırlamalarının ticari işe de uygulanacağı, TTK m. 8/1 de öngörülen serbestinin ise sadece sınırlar arasında kullanılabileceği düşünülebilirse de bu görüşü ne kanunun gerekçesi, ne de kanunun yapılış süreci destekler. Kanun koyucunun ticari işlerde faizi sınırlamak gibi bir düşüncesi olsaydı, bu düşüncenin TTK'da özelillikle düzenlenmesi veya TTK m. 8/1'in kamununda yer almaması gerekirdi. Bu durumda, doktrinde de ağırlıklı görüş olarak savunulduğu gibi, ticari işlerde faiz oranının serbestçe belirlenmesinin mümkün olduğu düşünülmektedir. Bununla birlikte, ticari işlerde faiz oranını belirleme serbestisinin MK.'nun madde 2, tacirinin müzayaka halinde bulunması veya cezai şarta özgü tenkis imkanı ile sınırlı olduğu da ifade edilmelidir.



Bu genel açıklama doğrultusunda somut olay incelendiğinde, taraflar tacir olup, yeni 6102 TTK'nın 8/1. maddesi gereğince; tacirler arasında faiz serbestçe tayin edileceğinden ve yeni 6098 sayılı Borçlar Kanun'unun 120.maddesindeki faiz sınırlandırması tacirler arasında uygulanamayacağı” gerekçesi ile direnilmiştir.


6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu 8/1 maddesinde "ticari işlerde faiz oranı serbestçe belirlenebilir" 4/1. maddesinde "Her iki tarafında ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ticari dava sayılır", düzenlemeleri bulunmaktadır. Olayımızda davanın her iki tarafı da tacir olup, davanın sebebini oluşturan taşınmazda da davalının ticari faaliyetinde kullanmak üzere kiralanmıştır. Taraflar tacir olup sözleşme ile faiz oranı serbestçe kararlaştırılabilir. Bu nedenle tarafların tacir oluşu dikkate alınarak TBK'nun 120 uyarınca faiz yönünden bozma nedeni yapılmasının hatalı olduğu bu defaki incelemeden anlaşılmakla, yerinde bulunmayan davalı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan hükmün 6763 sayılı Kanun'un 45. maddesi ile 6100 sayılı HMK'na eklenen geçici 4/4. maddesi uyarınca ONANMASINA, HUMK'nun 440/1 maddesi uyarınca karar düzeltme yolu açık olmak üzere, aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edene yükletilmesine, 3.518.00 TL bakiye temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine, 19.01.2017 tarihinde oy birliği ile karar verildi.



www.hukukmedeniyeti.org

Hukukmedeniyeti.org sitesinde yayınlanan yargısal kararlar kaynak ve kaynağa ait url adresi gösterilmek suretiyle kısmen kullanılabilir ,bütün halinde ise ancak siteye aktif link verilerek yayınlanabilir. Bireysel kullanımlarda bu zorunluluk yoktur.
Ekleme Tarihi: 19.06.2017 10:12:09.
Bu karar

adi iş akdi faiz faiz oranı faiz serbestisi faiz üst sınırı gecikme faizi temerrüt faizi ticari iş
www.hukukmedeniyeti.org

Hukukmedeniyeti.org sitesinde yayınlanan yargısal kararlar kaynak ve kaynağa ait url adresi gösterilmek suretiyle kısmen kullanılabilir ,bütün halinde ise ancak siteye aktif link verilerek yayınlanabilir. Bireysel kullanımlarda bu zorunluluk yoktur.


Okunacaklara Ekle





Web Tasarım ve Yazılım Dizaynist Bilişim